HAFTANIN (21-25 Ekim) PİYASA BEKLENTİLERİ: borsa, döviz, altın, faiz

Haftanın Piyasa Beklentilerini (21-25 Ekim 2019) Bizim Menkul değerlendirmesiyle veriyoruz,

HAFTANIN (21-25 Ekim) PİYASA BEKLENTİLERİ: borsa, döviz, altın, faiz
Anar Asadov
Anar Asadov
19 Ekim 2019 Cumartesi 09:57

Yurt içi piyasalarda hafta boyunca Suriye’nin kuzeyine düzenlenen Barış Pınarı Harekatı’na yönelik haber akışı odakta yer alırken küresel piyasalarda ABD-Çin ticaret görüşmeleri, ABD’den gelen şirket bilançoları, Brexit süreci ve ekonomik veriler fiyatlamalar üzerinde etkili oldu. ABD’de güçlü gelen bilançolar ve Avrupa Birliği ile İngiltere’nin Brexit konusunda anlaşmaya varması piyasalara destek olurken beklentilerin altında kalan veriler baskı unsuru oldu.

Pazartesi günü ABD Başkanı Trump, Suriye’ye düzenlenen askeri operasyon nedeniyle Türkiye’ye yaptırım uygulanacağına dair açıklama yaptı. Bu açıklamanın ardından yurt içi piyasalarda sert kayıplar yaşandı. Akşam saatlerinde 3 bakan ve 2 bakanlığın yaptırım listesine alındığı, çelikte gümrük vergisinin %50’ye yükseltildiği ve ticaret hacminin 100 milyar dolara çıkarılması için yapılan görüşmelerin durdurulduğu duyuruldu.

Ayrıca ABD’de federal savcıların Halkbank hakkında iddianame hazırladığı açıklandı. Perşembe günü ABD’den gelen heyet ile yapılan görüşmeler neticesinde Suriye konusunda bir uzlaşıya varıldı. Türkiye ve ABD arasındaki uzlaşmaya göre Barış Pınarı Harekatı’na 120 saatliğine ara verilecek ve bu süre içerisinde ABD terör unsurlarının güvenli bölgeden çekilmesini sağlayacak. Bu gelişmeler ışığında hafta başında sert satışlarla karşılaşarak 93.000 sınırına kadar gevşeyen BİST100 Endeksi bugün kayıplarının büyük çoğunluğunu telafi ederek günlük %3,71 prim elde etme etmesine rağmen haftalık %0,77 kayıpla 98.415 puandan haftayı kapattı. Hafta içinde Türkiye 2 ve 10 yıllık tahvil faizleri sırasıyla %16,31 ve %15,76 seviyelerine kadar yükseldi.

Pazartesi günü 5,94 sınırına dayanmasının ardından hafif aşağı yönlü hareket eden Dolar/TL, ABD ile uzlaşma sağlandığı haberinin ardından düşüşünü hızlandırdı ve 5,75’li seviyelere kadar geri çekildi. 6,60 sınırının üzerine kadar yükselen Euro/TL ise 6,40 seviyelerine indi. 4-11 Ekim haftasında yabancı yatırımcılar 450 milyon dolarlık menkul kıymet satışı gerçekleştirdi. Yurt içi yerleşiklerin döviz mevduatı 464 milyon dolar azalarak 192,9 milyar dolara geriledi.

Haftanın ilk işlem gününe satıcılı başlayan BİST100 Endeksi, ABD Başkanı Trump’ın ‘Türkiye’ye yaptırımlar geliyor’ şeklindeki açıklamasının ardından kayıplarını artırarak 93.382 puana kadar geriledi. Bankacılık endeksinde %8‘in üzerinde kayıp yaşanırken BİST100 Endeksi günü %5,10 düşüşle 93.981 puandan tamamladı. Türkiye 2 yıllık tahvil faizi %15,50 seviyesinden, 10 yıllık tahvil faizi %15,25’den ve ABD 10 yıllık tahvil faizi %1,73 seviyesinden haftayı karşıladı. Altının onsu 1.488,4 dolardan, gramı ise 281,9 liradan işleme başladı.

Pazartesi günü TÜİK tarafından açıklanan veriye göre sanayi üretimi Ağustos ayında bir önceki aya kıyasla %2,8, geçen yılın aynı ayına göre ise %3,6, azaldı. Sanayinin alt sektörleri incelendiğinde, Ağustos ayında madencilik ve taş ocakçılığı sektörü endeksi bir önceki yılın aynı ayına göre %6, imalat sanayi sektörü endeksi %3,3 ve elektrik, gaz, buhar ve iklimlendirme üretimi ve dağıtımı sektörü endeksi %0,4 azaldı.

Pazartesi akşamı Trump, Türkiye’ye yönelik yaptırım paketini açıkladı. Buna göre, 3 bakan (Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar, İçişleri Bakanı Süleyman Soylu ile Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Fatih Dönmez) ve 2 bakanlığın (Milli Savunma Bakanlığı ile Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı) yaptırım listesine alındığı açıklandı. Bunun yanı sıra çelikte gümrük vergisi %50’ye yükseltilirken, ticaret hacminin 100 milyar dolara çıkarılması için yapılan görüşmeler durduruldu.

Euro Bölgesi’nde mevsimsellikten arındırılmış sanayi üretimi, Ağustos’ta bir önceki aya kıyasla %0,4 artarken, bir önceki yılın aynı ayına göre %2,8 düşüş gösterdi. AB’de ise sanayi üretimi, aylık %0,1 yükselirken, yıllık bazda %2 geriledi.

Salı günü açıklanan TÜİK verilerine göre Türkiye genelinde 15 ve daha yukarı yaştakilerde işsiz sayısı 2019 yılı Temmuz döneminde geçen yılın aynı dönemine göre 1 milyon 65 bin kişi artarak 4 milyon 596 bin kişi oldu. İşsizlik oranı 3,1 puanlık artış ile %13,9 seviyesinde gerçekleşti. Aynı dönemde; tarım dışı işsizlik oranı 3,6 puanlık artış ile %16,5 olarak tahmin edildi. Genç nüfusta işsizlik oranı 7,2 puanlık artış ile %27,1 olurken, 15-64 yaş grubunda bu oran 3,2 puanlık artış ile %14,2 olarak gerçekleşti.

Hazine ve Maliye Bakanlığı, Eylül 2019’a ilişkin bütçe uygulama sonuçlarını açıkladı. Buna göre 2018 yılı Eylül ayında 6 milyar TL açık veren bütçe, bu yıl 17,7 milyar TL açık verdi. Bütçe gelirleri bir önceki yılın aynı ayına göre %3,3 oranında artarak 63,1 milyar TL olurken, bütçe giderleri de %20,5 oranında artarak 80,8 milyar TL olarak gerçekleşti. Bütçe açığı 2019 yılının ilk 9 aylık döneminde ise 85,8 milyar TL oldu.

Çarşamba günü TÜİK tarafından açıklanan veriye göre Türkiye genelinde konut satışları 2019 Eylül ayında bir önceki yılın aynı ayına göre %15,4 oranında artarak 146.903 oldu. Konut satışlarında, İstanbul 23.265 konut satışı ve %15,8 ile en yüksek paya sahip oldu. İpotekli konut satışları bir önceki yılın aynı ayına göre %410,2 oranında artış gösterirken toplam konut satışları içinde ipotekli satışların payı %39,4 olarak gerçekleşti.

İlk defa satılan konut sayısı bir önceki yılın aynı ayına göre %14,7 azalarak 51.393’e gerilerken toplam konut satışları içinde ilk satışın payı %35 oldu. Yabancılara yapılan konut satışları bir önceki yılın aynı ayına göre %25,6 azalarak 4.177 olarak gerçekleşti. Ülke uyruklarına göre en çok konut satışı Irak vatandaşlarına yapılırken bu ülkeyi sırasıyla, İran, Rusya Federasyonu, Suudi Arabistan ve Kuveyt izledi.

TCMB tarafından açıklanan Türkiye’deki konutların kalite etkisinden arındırılmış fiyat değişimlerini izlemek amacıyla hesaplanan konut fiyat endeksi (KFE), 2019 yılı Ağustos ayında bir önceki aya göre %0,59 artarak 113,07 seviyesine yükseldi. Bir önceki yılın aynı ayına göre %4 artan KFE, aynı dönemde reel olarak %9,57 oranında azalış gösterdi.

ABD’de perakende satışlar Eylül ayında %0,3’lük artış beklentisine karşın %0,3 düştü. Perakende satışlar geçen yılın aynı dönemine göre ise %4,1 artış gösterdi. İngiltere’de tüketici fiyatları Eylül ayında %1,7 arttı. Beklenti %1,8 artış olması yönündeydi. Çekirdek enflasyon ise Ağustos ayındaki %1,5’lik seviyeden %1,7’ye çıktı. Euro Bölgesi enflasyonu Eylül ayında beklentiye paralel aylık %0,2 kaydedildi. Ağustos ayında %1 olan yıllık enflasyon ise Eylül ayında %0,8 oldu. Beklenti %0,9 olması yönündeydi.

TCMB tarafından her hafta Perşembe günü açıklanan yurt dışı yerleşik menkul kıymet istatistiklerine göre 4-11 Ekim haftasında yurt dışı yerleşik yatırımcılar reel olarak (fiyat ve kur etkisinden arındırılmış) 210,2 milyon dolar hisse senedi, 239,6 milyon dolar da repo dahil Devlet İç Borçlanma Senedi (DİBS) satışı gerçekleştirdi. 9 Ekim’de başlatılan Barış Pınarı Harekâtının etkisiyle borsada meydana gelen şiddetli satışlar ve kur hareketleri yabancıların hisse senedi ve DİBS satışlarına da yansıdı ve son zamanların en şiddetli satışı meydana geldi.

Bu haftayla beraber hisse tarafında satışlar 1 aydır devam ederken DİBS tarafında bu süre 2 haftayı buldu. BİST100 Endeksi aynı dönemde %4,29 değer kaybederken, 2 yıllık gösterge tahvil faizi 165 baz puan yükseldi. Yılbaşından beri 373,1 milyon dolar hisse senedi alımı ve 2.539,7 milyon dolarlık DİBS satışı yapan yurt dışı yerleşikler böylelikle 2019 yılında toplam 2.166,6 milyon dolarlık menkul kıymet satışı gerçekleştirmiş oldu.

Yine TCMB tarafından periyodik olarak yayınlanan verilere göre 11 Ekim ile biten haftada yurt içinde yerleşik gerçek kişilerin döviz mevduatı 585 milyon dolar azalarak 119.056 milyon dolara gerilerken tüzel kişilerinki 121 milyon dolar artarak 73.828 milyon dolara yükseldi. Yurt içi yerleşik gerçek kişilerin döviz mevduatı 6 hafta sonra ilk kez azalırken tüzel kişilerin döviz mevduatı bir haftalık aranın ardından tekrar arttı. Böylece yurt içi yerleşik gerçek ve tüzel kişilerin toplam döviz mevduatı 464 milyon dolar azalarak 192.884 milyon dolar oldu. 4 Ekim kapanışında 5,6854 olan TCMB dolar alış kuru 11 Ekim tarihinde 5,8704 seviyesine yükseldi. Böylelikle yurt içi yerleşiklerin döviz mevduatının TL karşılığı 33.047,5 milyon TL artarak 1.132,3 milyar TL oldu.

Aynı dönemde yurt içi yerleşiklerin TL mevduatı aynı dönemde 28.956,7 milyon TL artarak 1.120,1 milyar TL’ye yükseldi. Böylelikle 4-11 Ekim haftasında yurt içinde yerleşik gerçek ve tüzel kişilerin toplam mevduatı içindeki döviz mevduat payı 0,1 puan artarak %50,3 seviyesinde gerçekleşti.

ABD’de sanayi üretimi zayıf küresel talep ve ticaret savaşlarının etkisiyle 5 ayın en büyük düşüşünü gerçekleştirdi ve Eylül ayında %0,4 azaldı. Kapasite kullanım oranı %77,9’dan %77,5’e geriledi. İmalat sanayi üretimi ise %0,5 düştü. Haftalık işsizlik başvuruları 214 bin seviyesinde gerçekleşti. Beklenti 215 bindi. ABD’de konut başlangıçları Eylül’de yıllık %9,4 ile beklentiden fazla düşerek 1,26 milyon oldu

Bu sabah Çin’den gelen verilere göre Çin ekonomik büyümesi, üçüncü çeyrekte yurt içinde zayıf talep ve ticaret savaşının ihracatı zayıflatmasıyla yavaşladı. Gayrısafi yurtiçi hasıla yıllık bazda Haziran-Eylül döneminde %6,1’lik beklentinin hafif altında kalarak %6 artış gösterdi. Bu 1990’lardan bu yana en düşük büyüme hızını işaret ediyor. Sanayi üretimi Eylül’de %5,8, perakende satışlar ise %7,8 artarken, sabit sermaye yatırımları yılın ilk dokuz ayında %5,4 yükseldi.

Dün akşam Suriye operasyonuna yönelik gerçekleştirilen Türkiye ve ABD heyetleri arasındaki görüşmede uzlaşıya varıldığının açıklanmasının ardından BİST100 Endeksi haftanın son işlem gününe %3,70 artışla 98.406 seviyesinden başladı. Seans içinde 98.000 sınırına kadar gerilese de pozitif seyrini sürdüren endeks %3,71 kazançla 98.415 puandan günü tamamladı.

Çin’de bu sabah açıklanan verilerin beklentilerin altında kalması risk iştahını azaltırken küresel piyasalarda satıcılı bir seyir izleniyor. ABD 10 yıllık tahvil faizi %1,75’ten, Türkiye 2 yıllık gösterge tahvil faizi %14,29 ve 10 yıllık tahvil faizi %14,43’ten işlem görüyor. Dolar endeksi 97,45 seviyesine gevşerken Euro/Dolar paritesi 1,1140 sınırının üzerinde bulunuyor. Altının onsu 1.490,6 dolardan, gramı ise 277,7 liradan alıcı buluyor.

Uzun Vadede Ne Bekliyoruz…
7,58x olan BİST100 cari F/K çarpanı 10,1x olan 5 yıllık ortalamasına göre %25,2 iskontolu. Türkiye için son dönemde artan piyasa volatilitelerinin bir katalizör sonrası normalize seviyeye gelmesi durumunda Türk borsası için önemli bir potansiyelin bulunduğunu söyleyebiliriz. Ayrıca Türkiye’nin taşıdığı riskleri dengeleyebilecek büyüme potansiyeli de dikkate alınmalı. 2019’un ilk yarısında politika faizini %24’te tutan TCMB, Temmuz ayında 425 baz puan, Eylül ayında 325 baz puan indirime giderek politika faizini %16,50 seviyesine çekmiştir. Yılın kalanında enflasyon görünümüne bağlı olarak 150-250 baz puan faiz indirimi yapmasını beklemekteyiz.

TCMB 2019 yılı Ekim ayı beklenti anketine göre; TÜFE’nin Kasım ayında %1,90, 2019 yılı sonunda %12,69 ve 12 ay sonrasında %11,18 olması beklenmektedir. Yine aynı şekilde Dolar/TL kurunun 2019 sonunda 6,05, 12 ay sonrasında ise 6,41 olması öngörülmektedir. Cari açığın 2019 sonunda 0,9 milyar dolar, 2020 yılında ise 12,8 milyar dolar olması beklenirken GSYH büyümesinin 2019 yılında %0,09 ve 2020 yılında %3 olması beklenmektedir.

TCMB haftalık repo faizinin cari ay sonunda %15,92’ye, 3 ay sonrasında %15,04’e, 6 ay sonrasında %14,38’e ve 12 ay sonrasında ise %13,17’ye gerilemesi beklenmektedir. Hali hazırda %15,44 olan 10 yıllık tahvil faizlerinin 12 ay sonrasında %13,78 seviyesinde dengeleneceği beklenmektedir.

Yorum Ekle
İsim
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.